23 maja min\u0119\u0142a 466 rocznica \u015bmierci Ksi\u0119cia Andrzeja Zebrzydowskiego herbu Radwan z Wi\u0119cborka Biskupa Krakowskiego Kapelana Kr\u00f3lowej Bony oraz 466 rocznica przeniesienia stolicy kr\u00f3lewskiego biskupa krakowskiego z Wawelu do Wi\u0119cborka !<\/p>\n
Biskup krakowski Andrzej Zebrzydowski zmar\u0142 w drodze z wi\u0119cborskiego zamku Zebrzydowskich na Wawel w Krakowie 23 maja 1560 r. we Wrze\u015bni k\/Poznania.<\/p>\n
W maju odwiedzi\u0142em Zamek Kr\u00f3lewski i Katedr\u0119 Kr\u00f3lewsk\u0105 na Wawelu w Krakowie, gdzie spoczywa s\u0142ynny mieszkaniec Wi\u0119cborka Ksi\u0105\u017c\u0119 herbu Radwan Biskup Krakowski Andrzej Zebrzydowski, kapelan Kr\u00f3lowej Bony. Zdj\u0119cia z tej wizyty zamieszkam poni\u017cej artyku\u0142u.<\/p>\n
Andrzej Zebrzydowski herbu Radwan (ur. 1496 w Wi\u0119cborku, zm. 23 maja 1560 r. we Wrze\u015bni) \u2013 biskup krakowski od 25 lutego 1551 r., kujawski w latach 1546 r.\u20131551 r, che\u0142mski od 8 czerwca 1545 r. do 19 marca 1546 r, kamieniecki od 1543, sekretarz Zygmunta I Starego, kanonik kapitu\u0142y katedralnej pozna\u0144skiej instalowany w 1525 roku.<\/p>\n
W 1518 r. rozpocz\u0105\u0142 studia w Akademii Krakowskiej sk\u0105d przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Bazylei, gdzie by\u0142 uczniem Erazma z Rotterdamu, a nast\u0119pnie w 1529 r. do Pary\u017ca, gdzie studiowa\u0142 prawo i teologi\u0119. Ostatecznie studia zako\u0144czy\u0142 w 1530 r. w Padwie. Koszty jego kszta\u0142cenia pokryli: biskup krakowski Piotr Tomicki oraz prymas Andrzej Krzycki, kt\u00f3ry by\u0142 jego wujem.<\/p>\n
W 1530 r. zosta\u0142 kanonikiem krakowskim, a rok p\u00f3\u017aniej p\u0142ockim. Pe\u0142ni\u0142 tak\u017ce funkcje kapelana kr\u00f3lowej Bony. W 1555 r. ju\u017c jako biskup krakowski pr\u00f3bowa\u0142 zatrzyma\u0107 j\u0105 w Polsce prosz\u0105c by nie wyje\u017cd\u017ca\u0142a do Bari.<\/p>\n
By\u0142 pos\u0142em Zygmunta I Starego na sejmik wojew\u00f3dztwa pozna\u0144skiego i kaliskiego w \u015arodzie w 1542 r. i 1543 roku.<\/p>\n
Sprawowanie przez niego biskupstwa nast\u0105pi\u0142o w okresie masowego przechodzenia szlachty na kalwinizm a mieszcza\u0144stwa na luteranizm. Oburzony na kr\u00f3la Zygmunta II Augusta i\u017c ten nie pr\u00f3buje temu zapobiega\u0107 w 1558 r. opu\u015bci\u0142 Krak\u00f3w i przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do rodzinnego Wi\u0119cborka. Zmuszony do powrotu przez kapitu\u0142\u0119 krakowsk\u0105 zmar\u0142 w trakcie podr\u00f3\u017cy. Zosta\u0142 pochowany w katedrze wawelskiej w kaplicy obok zakrystii.<\/p>\n
W Krakowie jako kanonik, a p\u00f3\u017aniej jako biskup, mieszka\u0142 przy ulicy Kanoniczej 12.<\/p>\n
W kru\u017cgankach klasztoru OO Franciszkan\u00f3w zachowa\u0142 si\u0119 jego portret, a w katedrze pomnik nagrobny autorstwa Jana Micha\u0142owicza z Urz\u0119dowa.<\/p>\n
Teraz ju\u017c wiemy, \u017ce to w\u0142a\u015bnie biskup krakowski Andrzej Zebrzydowski przeni\u00f3s\u0142 z Wawelu w Krakowie do wi\u0119cborskiego zamku Zebrzydowskich siedzib\u0119 kr\u00f3lewskiego biskupa krakowskiego. Dzia\u0142o si\u0119 to 466 lat temu w latach 1558 \u2013 1560 r. kiedy to biskup krakowski ksi\u0105\u017c\u0119 Andrzej Zebrzydowski prowadzi\u0142 swoj\u0105 kr\u00f3lewsk\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 duszpastersk\u0105 z wi\u0119cborskiego zamku Zebrzydowskich, gdzie si\u0119 urodzi\u0142 w 1496 r.<\/p>\n
W\u0142a\u015bnie z wi\u0119cborskiego zamku ju\u017c 466 lat temu biskup krakowski Andrzej Zebrzydowski prowadzi\u0142 negocjacj\u0119 z Kr\u00f3lem Polskim Zygmuntem II Augustem odno\u015bnie swojego powrotu na Wawel. Niewielu wie, \u017ce w tym czasie na wi\u0119cborskim zamku bywa\u0142a r\u00f3wnie\u017c Kr\u00f3lowa Bona, kt\u00f3ra rozbudowa\u0142a wi\u0119cborski zamek swojego kapelana kr\u00f3lewskiego biskupa Andrzeja Zebrzydowskiego.<\/p>\n
Przypominam, \u017ce za wi\u0119cborskim zamkiem znajdowa\u0142a si\u0119 droga krzy\u017cowa do kt\u00f3rej Zebrzydowscy przywi\u0105zywali ogromn\u0105 wag\u0119. Wi\u0119cborski zamek Zebrzydowskich to by\u0142a budowla z groblami, fosami, mostami zwodzonymi i wszystkimi przynale\u017cno\u015bciami rycerskiego zamku. \u017ar\u00f3d\u0142o naukowe \u201dTam\u017ce\u201d.<\/p>\n
Po \u015bmierci bp. Andrzeja Zebrzydowskiego 23. 05. 1560 r. w drodze z Wi\u0119cborka na Wawel we Wrze\u015bni k\/Poznania, rodzina biskupa Andrzeja Zebrzydowskiego rozpocz\u0119\u0142a budow\u0119 drogi krzy\u017cowej w Kalwarii Zebrzydowskiej, kt\u00f3ra powsta\u0142\u0105 z inicjatywy i fundacji Zebrzydowskich z Wi\u0119cborka i dzia\u0142a do dnia dzisiejszego.<\/p>\n
Zamek rycerski biskupa Andrzeja Zebrzydowskiego sta\u0142 po drugiej stronie jeziora wi\u0119cborskiego w znacznej odleg\u0142o\u015bci od miejsca, w kt\u00f3rym znajdowa\u0142 si\u0119 poprzedni zamek Grzymalit\u00f3w z Wi\u0119cborka. By\u0142o to po wschodniej stronie miasta, wed\u0142ug jego dzisiejszego po\u0142o\u017cenia, obecnie ul. Zamkowa i Biskupa Andrzeja Zebrzydowskiego nadana z mojego wniosku kilka lat temu. \u0179r\u00f3d\u0142o informacji historycznej i naukowej: \u201dTam\u017ce\u201d oraz \u201dOtto Georkie Der Kreis Flatow Z\u0142ot\u00f3w 1818 r., s640\u201d. By\u0142a to budowla z groblami, fosami, mostami zwodzonymi i wszystkimi przynale\u017cno\u015bciami rycerskiego zamku. \u017ar\u00f3d\u0142o naukowe \u201dTam\u017ce\u201d.<\/p>\n
Przyczyn\u0105 opuszczenia stolicy Polski w Krakowie i zamku kr\u00f3lewskiego na Wawelu przez kr\u00f3lewskiego kapelana bp. Andrzeja Zebrzydowskiego by\u0142a oboj\u0119tno\u015b\u0107 Kr\u00f3la Polski Zygmunta II Augusta wobec przechodzenia szlachty polskiej na kalwinizm i protestantyzm, co wywo\u0142a\u0142o gniew kr\u00f3lewskiego biskupa rodem z Wi\u0119cborka i przeniesienie do Wi\u0119cborka swojej siedziby 468 lat temu na dwa lata.<\/p>\n
Zw\u0142oki biskupa Zebrzydowskiego spoczywaj\u0105 od 466 lat do dnia dzisiejszego w rodzinnej kaplicy Zebrzydowskich na krakowskim Wawelu, gdzie w maju tego roku ponownie przyby\u0142em. Szkoda, \u017ce w\u0142adze miejskie i parafialne z Wi\u0119cborka nie potrafi\u0105 wyeksponowa\u0107 i uczci\u0107 tego istotnego faktu w dziejach naszego miasta i wi\u0119cborskiego ko\u015bcio\u0142a katolickiego.<\/p>\n
Przypominam radnym i burmistrzowi, \u017ce to by\u0142 jeden z najs\u0142ynniejszych mieszka\u0144c\u00f3w Wi\u0119cborka, wi\u0119c przesta\u0144cie zaciera\u0107 w pami\u0119ci mieszka\u0144c\u00f3w i turyst\u00f3w ten fakt historyczny. Fresk z podobizn\u0105 biskupa Zebrzydowskiego i jego wuja Prymasa Polski Andrzeja Krzyckiego oraz Kr\u00f3lowej Bony i jej m\u0119\u017ca Kr\u00f3la Polski znajduj\u0119 si\u0119 w wi\u0119cborskim ko\u015bciele katolickim nad o\u0142tarzem bocznym Jezusa Chrystusa.<\/p>\n
Czas najwy\u017cszy by w\u0142adze miejskie i ko\u015bcielne Wi\u0119cborka upami\u0119tni\u0142y ten fakt i jubileusz 468 lecia w publikacjach i na obelisku w miejscu, gdzie przez wiekami sta\u0142 wi\u0119cborski zamek Zebrzydowskich, a nast\u0119pnie Potulickich z Wi\u0119cborka. Przecie\u017c tam by\u0142a przez dwa lata stolica kr\u00f3lewskiego ko\u015bcio\u0142a katolickiego w Polsce ! Posta\u0107 wi\u0119cborskiego Biskupa utrwalona jest te\u017c w filmie Kr\u00f3lowa Bona, kt\u00f3rej wi\u0119cborski biskup by\u0142 kapelanem.<\/p>\n
Starczy zafa\u0142szowywania historii prastarego Wi\u0119cborka ! Czas wreszcie po 468 latach milczenia na wycieczki z Wi\u0119cborka na Wawel w Krakowie do grobu bp krakowskiego Andrzeja Zebrzydowskiego z Wi\u0119cborka i do Kalwarii Zebrzydowskich. Czas w ko\u0144cu na msze za spok\u00f3j duszy biskupa Andrzeja Zebrzydowskiego w wi\u0119cborskim ko\u015bciele katolickim w 466 rocznic\u0119 jego \u015bmierci co nast\u0105pi\u0142o w drodze z wi\u0119cborskiego zamku Zebrzydowskich na Zamek Kr\u00f3lewski na Wawelu w Krakowie we Wrze\u015bni k\/Poznania.<\/p>\n
Tak o kapelanie Kr\u00f3lowej Bony Biskupie Krakowskim Andrzeju Zebrzydowskim z Wi\u0119cborka pisz\u0119 dzi\u015b Archidiecezja Krakowska: Andrzej Zebrzydowski, biskup kamieniecki (1543), che\u0142mski (1545), kujawski (1546). Biskupem krakowskim zosta\u0142 mianowany 25 II 1551. Za jego czas\u00f3w szlachta licznie przechodzi\u0142a na kalwinizm, zabieraj\u0105c ko\u015bcio\u0142y katolickie, podczas gdy mieszczanie wybierali luteranizm. Zebrzydowski oburzony na kr\u00f3la, \u017ce nie dzia\u0142a energicznie na rzecz wstrzymania fali odst\u0119pstwa, opu\u015bci\u0142 diecezj\u0119 i usun\u0105\u0142 si\u0119 w 1558 roku do rodzinnego Wi\u0119cborka.<\/p>\n
To jeszcze bardziej rozzuchwali\u0142o innowierc\u00f3w. Po dw\u00f3ch latach, zmuszony przez kapitu\u0142\u0119 do powrotu, zmar\u0142 25 V 1560 we Wrze\u015bni. Pochowany w kaplicy obok zakrystii, gdzie polski rze\u017abiarz Jan Micha\u0142owicz z Urz\u0119dowa wyku\u0142 mu renesansowy nagrobek. Po jego \u015bmierci administrowa\u0142 diecezj\u0105 Andrzej Przec\u0142awski, dziekan pozna\u0144ski, kanonik krakowski. \u017ar\u00f3d\u0142o https:\/\/diecezja.pl\/biskupi-krakowscy\/andrzej-zebrzydowski-1551-1560\/?fbclid=IwAR07dKKPKz_vJG9fSZd_eflnOVQQKrjzu6dBLCjVR07ygvv3Crzt5XcdcLYhttps:\/\/diecezja.pl\/biskupi-krakowscy\/andrzej-zebrzydowski-1551-1560\/?fbclid=IwAR07dKKPKz_vJG9fSZd_eflnOVQQKrjzu6dBLCjVR07ygvv3Crzt5XcdcLY<\/a><\/p>\n Tomasz Roman Bracka<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" 23 maja min\u0119\u0142a 466 rocznica \u015bmierci Ksi\u0119cia Andrzeja Zebrzydowskiego herbu Radwan z Wi\u0119cborka Biskupa Krakowskiego Kapelana Kr\u00f3lowej Bony oraz 466 rocznica przeniesienia stolicy kr\u00f3lewskiego biskupa krakowskiego z Wawelu do Wi\u0119cborka ! Biskup krakowski Andrzej...<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-27528","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tomaszbracka.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27528","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tomaszbracka.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tomaszbracka.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tomaszbracka.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tomaszbracka.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=27528"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tomaszbracka.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27528\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":27529,"href":"https:\/\/tomaszbracka.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27528\/revisions\/27529"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tomaszbracka.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=27528"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tomaszbracka.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=27528"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tomaszbracka.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=27528"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}